धुंदीत

कशाच्या धुंदीत जगायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

बालपण होते मायेला पारखे
पालवी मरून उरत बुडखे
भाजके चिंचोके मोजायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

तारुण्याची रग जगाला आव्हान
परिवर्तनाची लागली तहान
विचार निखारे झेलायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

तशात फुलले प्रीतीचे फुलोरे
मनांत बांधले स्वप्नांचे मनोरे
ढगांवरी पाय पडायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

प्रपंच संसार यश अपयश
मध्यमवर्गीय सोवळे निकष
दोरीवरी तोल मापायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

वार्धक्य ठाकले दार ठोठावीत
देवधर्माचे न उमगे गुपित
उगाच का टाळ कुटायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे

कशाच्या धुंदीत जगायचे
आता कशाच्या धुंदीत जगायचे?

परवानगी*

अजूनही अश्या काही गोष्टी आहेत…

उदाहरणार्थ… सकाळच्या पहिल्या सिगरेटचा पहिला झुरका
जो आपल्याला स्वतःच्या जिवंतपणाची आठवण करून देतो  

उदाहरणार्थ… पिकलेल्या पिवळ्या धमक हापूस आंब्यातला आंबटगोड मांसल गर
जो शापित प्रखर उन्हाळ्याची असह्य घालमेल घालवून टाकतो

उदाहरणार्थ… खूप वर्षांनी भेटलेल्या मित्रांच्या संगतीत निघालेल्या निरागस तारुण्याच्या आठवणी
ज्या खळखळ हास्याची कारंजी उडवून क्षणभर ते तारुण्य परत आणून देतात

उदाहरणार्थ… अजूनही तिच्या दोन डोळ्यांत लकाकणारी लाखो लाजरी नक्षत्रं
जी तिनं हो म्हणताच आपल्या हृदयातली अनाहूत धडधड वाढवतात

उदाहरणार्थ… खूप दिवस आसावलेल्या धरतीवर पहिला पाऊस पडल्यानंतर येणारा सुगंध
जो एखाद्या जादुई कस्तुरीसारखा आपल्या जिवाला चाळवत राहतो

उदाहरणार्थ… आताच वाचून संपवलेल्या पुस्तकावर समाधानानं मारलेली थापटी
जी आपल्या मनांत एक निराळं नवीन दिवास्वप्न पेरून जाते

उदाहरणार्थ… मनातल्या मनांत, अंतरात्म्याच्या गाभाऱ्यात आकार घेणारी कादंबरी
जी अप्रकाशितच राहणार हे ठाऊक असूनही आपल्या ओठांवर हसू वसतं

ज्यांचा आनंद भोगण्याची आपल्याला परवानगी आहे
अजूनही अश्या काही गोष्टी आहेत…

हरवलेला*

आजकाल मी हरवलेला असतो
जगाला मी दिसतो
पण मी माझ्याच विश्वात वसतो

जिथे नसतो रोजचा संघर्ष
नसते कायमची निराशा
नसतात अपूर्तीच्या यातना

जिथे कधीच अंधार होत नाही
सारे दिवे पेटते राहतात
सगळे रस्ते स्वच्छ दिसतात

जिथे नसतो स्वप्न आणि सत्यात फरक
दोन्ही डोळे लोलक बनतात
आणि दृश्यांची इंद्रधनुष्यं होतात

जिथे मी जागेपणी निजतो
आणि झोपेतही जागा असतो
जिथे प्राण गमावूनही मी जिवंत असतो

बुद्ध*

पिंपळाच्या पारंब्यांत लपलेला बुद्ध
मला बरंच काही सांगून गेला
शांत, स्तब्ध बसलेला बुद्ध
माझं मौन भंगून गेला

ज्यांनी जग घडवलं त्या
पंचमहाभूतांत विलीन व्हावे
त्यांच्या दृष्यात, गंधात, स्पर्शात
स्वत:ला झोकून द्यावे

उफाळलेल्या वादळाचा
गदारोळ पाठीवर घेऊन
हृदय शांत ठेवणाऱ्या
महासागरासारखे व्हावे

आसुसलेल्या जमिनीला
पावसाचा आशीर्वाद देऊन
मातृत्व बहाल करणाऱ्या
मेघराजासारखे व्हावे

आपल्या मखमली स्पर्शाने
अंगावर शिरशिरी आणून
पुष्पगंध पसरवणाऱ्या
वार्याच्या झुळुकेसारखे व्हावे

आपल्या घनदाट छायेत
थकलेल्या वाटसरूला
आसर्याची माया देणाऱ्या 
वटवृक्षासारखे व्हावे

कधीकधी काही गोष्टी
समोर आल्यावरच कळतात
देऊळ दिसल्यावरच पाय
भक्तिमार्गाकडे वळतात

उपयोग*

तुझ्या जळत्या सू्र्याच्या उन्हात
उभं केलंस मला
तर मी होईन एक वटवृक्ष
आणि देईन माझ्या सावलीत विसावा
कोण्या एका थकलेल्या वाटसरूला

तुझ्या  शक्तिशाली हातोड्याचे
प्रहार केलेस माझ्यावर
तर मी होईन एक शिल्प
आणि देईन अपूर्व आनंदाचं लेणं
कोण्या एका उत्सुकलेल्या रसिकाला

तुझ्या कुंभाराच्या भट्टीत
खुपसून भाजलंस मला
तर मी होईन एक मृत्कलश
आणि माझ्या पाण्यातून देईन पुनर्जीवन
कोण्या एका आसुसलेल्या तृषार्ताला

तुझ्या सोनाराच्या मुशीत
ओतून वितळवलंस मला
तर मी होईन एक दागिना
आणि माझ्या लखलख झळाळीने सजवीन
कोण्या एका कोवळ्या नववधूला

तुझ्या विणकराच्या मागात
बांधून ताणलंस मला
तर मी होईन एक उपरणं
आणि माझ्या ऊबदार मायेने झाकीन
कोण्या एका विकलांग वृद्धाला

मला या आयुष्याचं वरदान दिलंस
मोठी कृपा केलीस माझ्यावर
आता माझ्या आयुष्याला अर्थाचं दान दे
नाहीतर मला सांग, ह्या माझ्या जगण्याचा  
काय उपयोग? आणि कोणाला?

टिंब

करियर म्हणजे आयुष्य नव्हे
प्रोफेशन म्हणजे आयडेंटिटी नव्हे
तत्वे म्हणजे मूल्ये नव्हेत
विचार म्हणजे चिंतन नव्हे

हास्य म्हणजे आनंद नव्हे
अश्रू म्हणजे दुःख नव्हे 
दया म्हणजे माया नव्हे 
शोक म्हणजे सहानुभूती नव्हे 

ओळख म्हणजे मैत्री नव्हे 
बांधिलकी म्हणजे कारावास नव्हे
छंद म्हणजे पॅशन नव्हे 
लग्न म्हणजे प्रेम नव्हे 

वखवख म्हणजे आसुसणे नव्हे
ध्यास म्हणजे रोमान्स नव्हे
पापशमन म्हणजे भक्ती नव्हे
दांडगाई म्हणजे शक्ती नव्हे 

अनुस्वार म्हणजे टिंब नव्हे 
टिंब म्हणजे पूर्णविराम नव्हे 

क्षण*

कुठल्या क्षणी मी तुझ्या प्रेमात पडलो?

एका वाह्यात झुळकेने तुझे घनदाट केस
तुझ्या चेहऱ्यावर विखुरले होते... तो क्षण?
की
मान हलवून पावसाचे थेंब तू तुझ्या
रेशमी केशपाशातून झटकले होतेस... तो क्षण?
की
मध्यरात्री स्वप्नातून जागी होतांना
तुझ्या चेहर्यावर एक मंद स्मित झळकून गेलं होतं... तो क्षण?
की
मी सारं जग जिंकणार, या आत्मविश्वासानं
तू घरातून निघाली होतीस... तो क्षण?
की
तू माझा हात घट्ट धरला होतास, जणू काही म्हणायला
माझा जीव तुझ्यावर सोपवतेय... तो क्षण?
की
शोकानं विव्हळून तू माझ्या कुशीत
आपलं डोकं गाडून टाकलं होतंस... तो क्षण?
की
मला कवेत घेऊन, धीर सोडू नकोस,
मी आहे ना इथेच? असं म्हटलं होतंस... तो क्षण?
की
अचानक माझ्या लक्षात आलं होतं
की तुझ्यामुळे माझ्या आयुष्याला अर्थ आलाय... तो क्षण?

सांग नं
ह्यांतल्या कुठल्या क्षणी मी तुझ्या प्रेमात पडलो?

आग*

कुठली आग जळतेय तुझ्या अंतरंगात?

संध्याकाळी शुभंकरोति म्हणणाऱ्या
इटुकल्या घरातल्या मिणमिण पणतीतली आग?

काकड आरतीच्या वेळी भक्तजनांना आळवून
आमंत्रण देणाऱ्या शांत लामणदिव्यातली आग?

आकाशातल्या तार्यांना वाकुल्या दाखवत
लुकलुक उडणाऱ्या काजव्यातली आग?

वादळी समुद्राच्या लाटांवर लटपटणार्या होड्यांना 
दिशा दाखवणार्या दीपगृहातली आग?

राखेतून जन्मलेल्या मानवाची परत
राखेकडे रवानगी करणारी स्मशानातली आग?

अनंत अणुस्फोटांच्या यज्ञात स्वतःची आहुती देऊन
आपल्या जगाला उजळून टाकणाऱ्या सू्र्यातली आग?

सांग मला...
कुठली आग जळतेय तुझ्या अंतरंगात?

परवा*

परवा मला वाटलं, मला येशू दिसला
एका सुताराचा छोटा मुलगा
त्याला रंधा मारायला मदत करत होता

परवा मला वाटलं, मला मोझेस दिसला
एक भोळाभाबडा धनगर
आपल्या म्हशींना नाल्यातून पार नेत होता

परवा मला वाटलं, मला महंमद दिसला
एक म्हातारा शिंपी 
आपल्या अधू डोळ्यांनी सुईत दोरा ओवत होता

परवा मला वाटलं, मला बुद्ध दिसला
एक आंधळा भिकारी
आपला निर्जीव हात उचलून दात्यांना आशीर्वाद देत होता

परवा मला वाटलं, मला झरतुष्ट्र दिसला
एक थकलेला पेन्शनर
त्याच्याचसारख्या दुसऱ्याचा हात धरून रस्ता ओलांडत होता

तुम्ही उभारा तुमची चर्चेस
तुमची मंदिरं, तुमच्या मशिदी
मी माझा धर्म घडवतोय
या दुबळ्या देवदूतांच्या संदेशातून
 

मार्बल

आम्ही पुण्यात जिथे राहतो
तिथे पूर्वी शेतं होती
ऊसांचे दाट फड होते
रात्री भुतंखेतं होती

शेती जाऊन वर्षे झाली
आता आले हाय राईझ
मजल्यांवरती चढले मजले
हरेक फ्लॅट किंग साईझ

शेतकऱ्यांनी पैसे केले
इथून आले तिथून गेले
छोटे शून्य मोठे शून्य
एक फेके दुसरा झेले

झोपडीत म्हातारा निजतो
तेल संपतं, पणती विझते
माॅल मध्ये धाकटी नात
मार्बलच्या फरश्या पुसते